अनुसूचित जमातीमधील बचतगटांना विविध व्यवसाय करण्यासाठी अर्थसहाय्य योजना
महाराष्ट्र शासनाच्या आदिवासी विकास
विभागामार्फत (Tribal
Development Department) न्यूक्लियस बजेट (Nucleus Budget) योजनेअंतर्गत अनुसूचित जमातीतील (ST) महिला व पुरुष
बचतगटांना स्वयंरोजगार आणि सामूहिक उद्योजकतेला चालना देण्यासाठी विविध लहान-मोठे
व्यवसाय सुरू करण्यास आर्थिक अर्थसहाय्य दिले जाते.
योजनेचे मुख्य उद्दिष्ट
- आदिवासी समाजातील बचतगटांना (SHGs) सामूहिक व्यवसायासाठी प्रेरित करून त्यांचे आर्थिक सबलीकरण करणे.
- स्थानिक पातळीवर शाश्वत रोजगाराच्या संधी निर्माण करणे आणि बचतगटाच्या सर्व सदस्यांचे उत्पन्न वाढवणे.
योजनेची प्रमुख वैशिष्ट्ये व अनुदान
- योजनेचे नाव: अनुसूचित जमातीमधील बचतगटांना विविध व्यवसाय करण्यासाठी अर्थसहाय्य देणे.
- गट (Group): गट A (Group A)
- प्रति बचतगट अनुदान: ₹ ५,००,०००/- (पाच लाख रुपये पर्यंत)
- अमलबजावणी करणारी यंत्रणा: एकात्मिक आदिवासी विकास प्रकल्प (ITDP) / न्यूक्लियस बजेट.
योजनेअंतर्गत कोणते व्यवसाय सुरू करू
शकता?
₹ ५,००,०००/- च्या अनुदानातून बचतगट त्यांच्या आवडीनुसार व स्थानिक गरजेनुसार खालीलपैकी कोणताही सामूहिक व्यवसाय सुरू करू शकतात:
- अन्न प्रक्रिया व गृहउद्योग: पापड, लोणचे, शेवया, मसाले निर्मिती युनिट.
- कॅटरिंग व मंडप डेकोरेशन: लग्न/समारंभासाठी मंडप, भांडी व कॅटरिंग साहित्य खरेदी करून भाड्याने देणे.
- सांस्कृतिक व करमणूक व्यवसाय: डीजे (DJ), बॅन्जो, लाईटिंग व साऊंड सिस्टीम साहित्य खरेदी करून भाड्याने देणे.
- मत्स्यपालन व प्रक्रिया व्यवसाय: सुकी मासोळी व्यवसाय, खेकडापालन किंवा मत्स्यप्रक्रिया व्यवसाय.
- इतर लघुउद्योग: शिलाई क्लस्टर (रेडीमेड कपडे निर्मिती), बांबू हस्तकला व लाकडी वस्तू निर्मिती उद्योग.
पात्रता निकष (Eligibility
Criteria)
- अर्जदार हा अनुसूचित जमातीतील (ST) नोंदणीकृत बचतगट (SHG) असणे बंधनकारक आहे.
- बचतगटातील बहुतांश/सर्व सदस्य हे अनुसूचित जमाती प्रवर्गातील असावेत.
- बचतगटाची नोंदणी उमेद (MSRLM), माविम (MAVIM) किंवा एकात्मिक आदिवासी विकास प्रकल्प कार्यालयाकडे (ITDP) झालेली असावी.
- बचतगटाचे स्वतंत्र बँक खाते असावे आणि ते नियमित कार्यरत असणे आवश्यक आहे.
- निवडलेला व्यवसाय सुरू करण्यासाठी व साहित्याची साठवणूक करण्यासाठी योग्य जागा उपलब्ध असावी.
आवश्यक कागदपत्रे (Required Documents)
- बचतगटाचे नोंदणी प्रमाणपत्र (SHG Registration Certificate)
- बचतगटाचे बँक पासबुक प्रत व पॅन कार्ड
- बचतगटातील सर्व सदस्यांची यादी व त्यांची जात प्रमाणपत्रे (ST Caste Certificate)
- बचतगटाच्या अध्यक्षा व सचिवांचे आधार कार्ड व पासपोर्ट साईज फोटो
- व्यवसाय सुरू करण्याबाबत बचतगटाचा अधिकृत ठराव (Group Resolution / Minutes Book Copy)
- व्यवसायासाठी लागणाऱ्या यंत्रसामग्री/साहित्याचे कोटेशन (Quotation
- स्थानिक ग्रामपंचायतीचा ना-हरकत दाखला (NOC)
ऑनलाईन अर्ज प्रक्रिया (Step-by-Step Online
Application)
- पोर्टलला भेट द्या: आदिवासी विकास विभागाच्या अधिकृत www.nbtribal.in किंवा scheme.nbtribal.in या संकेतस्थळावर जा.
- नवीन नोंदणी: 'New Applicant Registration' पर्यायावर क्लिक करून बचतगटाच्या प्रतिनिधीच्या मोबाईल नंबर व आधार क्रमांकाद्वारे खाते तयार करा.
- लॉगिन व प्रोफाईल: नोंदणीकृत माहितीने लॉगिन करून तुमचा जिल्हा, तालुका आणि संबंधित ITDP प्रकल्प कार्यालय निवडा.
- योजनेची निवड: 'न्यूक्लियस बजेट योजना (गट A)' मधील "अनुसूचित जमातीमधील बचतगटांना विविध व्यवसाय करण्यासाठी अर्थसहाय्य देणे" ही योजना निवडा.
- कागदपत्रे अपलोड करा: बचतगट नोंदणी दाखला, सर्व सदस्यांची जात प्रमाणपत्रे, आधार कार्ड, बँक पासबुक, ठराव व साहित्याचे कोटेशन स्कॅन करून अपलोड करा.
- सबमिट व पोच पावती: भरलेली संपूर्ण माहिती तपासून अर्ज सबमिट करा आणि मिळालेली पोच पावती (Acknowledgment Receipt) डाऊनलोड करून जतन करा.
अर्जाची स्थिती कशी तपासावी? (Check
Application Status)
- nbtribal.in वर लॉगिन करून 'Track Application / अर्जाची स्थिती' या पर्यायावर जा.
- आपला अर्ज
क्रमांक (Application
ID) टाकून अर्जाची सद्यस्थिती सहज तपासा.
कोणत्याही टिप्पण्‍या नाहीत:
टिप्पणी पोस्ट करा