अन्न परवाना (FSSAI Food License) ऑनलाईन कसा काढायचा?
जर तुम्ही भारतात
कोणत्याही प्रकारचा खाद्यपदार्थांचा व्यवसाय (Food
Business) सुरू
करत असाल, तर FSSAI
(Food Safety and Standards Authority of India) चा परवाना किंवा नोंदणी असणे कायद्याने बंधनकारक आहे. मग ते छोटे
किराणा दुकान असो, हॉटेल असो, किंवा घरगुती मेस!
हा ब्लॉग पोस्टसाठीचा
सविस्तर मार्गदर्शक (Guide) आहे, जो वाचकांना अगदी सोप्या भाषेत संपूर्ण प्रोसेस समजून घेण्यास मदत
करेल.
1. FSSAI लायसन्सचे प्रकार (तुमच्या व्यवसायासाठी कोणते योग्य आहे?)
FSSAI मुख्यत्वे व्यवसायाच्या व्यापावर (Turnover)
आधारित
३ प्रकारची प्रमाणपत्रे देते:
·
FSSAI
नोंदणी
(Registration): वार्षिक उत्पन्न ₹१२ लाखांपेक्षा कमी असलेल्या छोट्या व्यावसायिकांसाठी
(उदा. टपरी, घरगुती व्यवसाय, छोटे स्टॉल).
·
राज्य परवाना (State License): वार्षिक उत्पन्न ₹१२ लाख ते ₹२० कोटी दरम्यान असलेल्या मध्यम
व्यावसायिकांसाठी (उदा. हॉटेल्स, रेस्टॉरंट्स, बेकरी).
·
केंद्रीय परवाना (Central License): वार्षिक उत्पन्न ₹२० कोटींपेक्षा जास्त असलेल्या मोठ्या कंपन्या, आयात-निर्यात (Import-Export) करणारे किंवा ई-कॉमर्स व्यवसायांसाठी.
2. आवश्यक कागदपत्रे (Documents
Needed)
अर्ज करण्यापूर्वी खालील
कागदपत्रे स्कॅन करून तयार ठेवा:
·
फोटो आणि आयडी प्रूफ: मालकाचा पासपोर्ट आकाराचा फोटो आणि आधार कार्ड/पॅन कार्ड/मतदान
कार्ड.
·
व्यवसायाच्या जागेचा पुरावा: लाईट बिल, रेंट ॲग्रीमेंट
(भाडेतत्त्वावर असल्यास), किंवा मालमत्ता कर पावती.
·
इतर (मोठ्या लायसन्ससाठी): भागीदारी करार (Partnership
Deed), हॉटेलचा
नकाशा, किंवा पाण्याचे लॅब
टेस्टिंग रिपोर्ट (लागू असल्यास).
3. ऑनलाईन अर्ज करण्याची सोपी प्रोसेस (Step-by-Step)
FSSAI ने अन्न परवान्यासाठी FoSCoS
(Food Safety Compliance System) नावाचे पोर्टल सुरू केले
आहे.
पायरी १: FoSCoS पोर्टलवर जा
सर्वात आधी FSSAI च्या अधिकृत वेबसाईटला भेट द्या:
पायरी २: लॉगिन/साइन अप करा
·
जर तुम्ही नवीन असाल, तो 'Sign
Up' वर क्लिक करून युझर आयडी
आणि पासवर्ड तयार करा.
·
लॉगिन केल्यानंतर, डॅशबोर्डवर 'Apply
for New License/Registration' या पर्यायावर क्लिक करा.
पायरी ३: राज्य आणि व्यवसायाचे
स्वरूप निवडा
·
तुमचे राज्य (उदा. Maharashtra)
निवडा.
·
त्यानंतर तुमच्या व्यवसायाची वर्गवारी निवडा (उदा. Manufacturer, Trade/Retail, Food Services जसे की रेस्टॉरंट).
पायरी ४: उत्पन्नाची मर्यादा (Eligibility) निवडा
तुमच्या व्यवसायाचे
वार्षिक उत्पन्न किती आहे (१२ लाखांपेक्षा कमी की जास्त) ते निवडा. त्यानुसार
सिस्टीम ठरवेल की तुम्हाला 'Registration' हवे आहे की 'License'.
पायरी ५: अर्ज भरा (Form A किंवा Form B)
·
Form
A (नोंदणीसाठी) किंवा Form
B (लायसन्ससाठी) उघडेल.
·
त्यात तुमच्या व्यवसायाचे नाव,
पत्ता, संपर्क माहिती आणि तुम्ही कोणत्या प्रकारच्या अन्नपदार्थांची (Food Category) विक्री करणार आहात ते अचूक भरा.
पायरी ६: कागदपत्रे अपलोड करा
वर नमूद केलेली आवश्यक
कागदपत्रे (उदा. आधार कार्ड, फोटो, जागेचा पुरावा) स्पष्ट स्वरूपात अपलोड करा.
पायरी ७: फी भरा (Online Payment)
·
नोंदणी फी: साधारण ₹१०० प्रति वर्ष (१ ते ५
वर्षांसाठी अर्ज करता येतो).
·
लायसन्स फी: व्यवसायाच्या स्वरूपानुसार ₹२००० ते ₹७५०० प्रति वर्ष असू शकते.
·
तुम्ही नेट बँकिंग, क्रेडिट/डेबिट कार्ड
किंवा UPI द्वारे ऑनलाईन फी भरू
शकता.
पायरी ८: ॲप्लिकेशन सबमिट करा
फी भरल्यानंतर तुम्हाला
एक Application
Reference Number (ARN) मिळेल. हा नंबर जपून ठेवा, याच्या मदतीने तुम्ही अर्जाची स्थिती (Status) ट्रॅक करू शकता.
4. लायसन्स कधी आणि कसे मिळते?
·
अर्जाची तपासणी अन्न सुरक्षा अधिकाऱ्यांमार्फत (FSO) केली जाते. काही वेळा ते जागेची पाहणी (Inspection) देखील करू शकतात.
·
सर्व माहिती योग्य असल्यास, १५ ते ३० दिवसांच्या आत तुमचा अन्न परवाना मंजूर होतो.
·
मंजूर झालेले FSSAI प्रमाणपत्र तुमच्या
नोंदणीकृत ईमेलवर पाठवले जाते, तसेच तुम्ही FoSCoS पोर्टलवरून ते थेट डाऊनलोड करू शकता.
💡 महत्त्वाची टीप: FSSAI परवाना मिळाल्यानंतर तो तुमच्या दुकानात किंवा हॉटेलमध्ये ग्राहकांना दिसेल अशा ठिकाणी फ्रेम करून लावणे कायदेशीररित्या बंधनकारक आहे.
कोणत्याही टिप्पण्या नाहीत:
टिप्पणी पोस्ट करा