VJNT आणि SBC प्रवर्गातील गुणवंत विद्यार्थ्यांसाठी उच्च माध्यमिक (११ वी व १२ वी) शिष्यवृत्ती योजना (MahaDBT)

VJNT आणि SBC प्रवर्गातील गुणवंत विद्यार्थ्यांसाठी उच्च माध्यमिक (११ वी व १२ वी) शिष्यवृत्ती योजना (MahaDBT)

महाराष्ट्र शासनाच्या 'ओ.बी.सी., व्ही.जे.एन.टी. आणि एस.बी.सी. कल्याण विभागा'मार्फत विमुक्त जाती, भटक्या जमाती (VJNT) आणि विशेष मागास प्रवर्गातील (SBC) प्रज्ञावान विद्यार्थ्यांसाठी एक प्रोत्साहनपर शिष्यवृत्ती योजना राबवली जाते. अकरावी आणि बारावीमध्ये (उच्च माध्यमिक) शिक्षण घेणाऱ्या गुणवंत विद्यार्थ्यांना त्यांच्या उत्कृष्ट शैक्षणिक कामगिरीबद्दल बक्षीस देणे आणि पुढील शिक्षणासाठी त्यांना प्रोत्साहित करणे, हा या योजनेचा मुख्य उद्देश आहे.

या योजनेची सविस्तर माहिती खालीलप्रमाणे आहे:

कोणते आर्थिक फायदे मिळतात? (Benefits)

• या योजनेअंतर्गत पात्र ठरलेल्या विद्यार्थ्यांना अकरावी आणि बारावीमध्ये शिकत असताना दरमहा ३००/- रुपये शिष्यवृत्ती दिली जाते.
• ही शिष्यवृत्ती एका शैक्षणिक वर्षात १० महिन्यांसाठी मिळते, म्हणजेच विद्यार्थ्याला वर्षाकाठी एकूण ३,०००/- रुपये आर्थिक साहाय्य मिळते.
• विद्यार्थी इतर मॅट्रिकोत्तर (Post-Matric) शिष्यवृत्ती किंवा फ्रीशिप (Freeship) सोबतच या योजनेचा लाभही घेऊ शकतो.

पात्रतेचे महत्त्वाचे निकष (Eligibility Criteria) 

१. विद्यार्थी विमुक्त जाती, भटक्या जमाती (VJNT) किंवा विशेष मागास प्रवर्गातील (SBC) असावा. 

२. विद्यार्थी कनिष्ठ महाविद्यालयात (Junior College) ११ वी किंवा १२ वी मध्ये शिक्षण घेत असावा. 

३. गुणवत्तेची अट: विद्यार्थ्याला इयत्ता १० वीच्या बोर्डाच्या परीक्षेत किमान ७५ टक्के किंवा त्याहून अधिक गुण मिळालेले असणे सक्तीचे आहे. 

४. उत्पन्नाची अट नाही: या शिष्यवृत्तीसाठी कुटुंबाच्या वार्षिक उत्पन्नाची कोणतीही अट किंवा मर्यादा लागू नाही (Income limit is not applicable). 

५. शिक्षणात खंड नसावा: विद्यार्थ्याच्या शैक्षणिक प्रवासात कोणताही खंड (Gap) नसावा. शिक्षणात अंतर असल्यास ही शिष्यवृत्ती मिळत नाही. 

६. अर्जदार विद्यार्थी महाराष्ट्र राज्याचा रहिवासी (Domicile) असणे आवश्यक आहे.

शिष्यवृत्ती नूतनीकरणाचे नियम (Renewal Policy)

१२ वी मध्ये या शिष्यवृत्तीचे नूतनीकरण (Renewal) करण्यासाठी विद्यार्थ्याने ११ वीची परीक्षा उत्तीर्ण (Pass) केलेली असणे सक्तीचे आहे.

अर्जासाठी आवश्यक कागदपत्रे (Required Documents) अर्जासोबत खालील कागदपत्रे स्कॅन करून जोडणे आवश्यक आहे: 

१. जातीचा दाखला (Caste Certificate): महाराष्ट्र शासनाच्या सक्षम प्राधिकाऱ्याने दिलेला. 

२. गुणपत्रक: १० वी (SSC) किंवा मागील वर्षी उत्तीर्ण झालेल्या परीक्षेचे (११ वी चे) गुणपत्रक. ३. शाळा सोडल्याचा दाखला (Leaving Certificate / TC).

अर्ज कसा आणि कुठे करावा? 

या योजनेचा लाभ घेण्यासाठी पात्र विद्यार्थ्यांनी महाडीबीटी (MahaDBT) पोर्टलवर नोंदणीकृत MahaID चा वापर करून ऑनलाइन अर्ज सादर करावा लागतो. अर्ज यशस्वीरीत्या सबमिट झाल्यानंतर तो संबंधित अधिकाऱ्यांकडून मंजूर होण्यासाठी साधारणपणे ३० कामाचे दिवस (Working Days) लागतात.

मान्यता देणारे प्राधिकरण: संबंधित विभागाचे सहाय्यक संचालक.

तक्रार निवारण अधिकारी: संबंधित प्रादेशिक उपसंचालक.