शासकीय विद्यानिकेतन शिष्यवृत्ती योजना (महाडीबीटी)

विद्यानिकेतन शिष्यवृत्ती योजना (महाडीबीटी)

शासकीय विद्यानिकेतन (Government Vidyaniketan) शाळांमधून आपले शालेय शिक्षण पूर्ण करणाऱ्या आणि पुढील उच्च शिक्षण घेऊ इच्छिणाऱ्या प्रज्ञावान विद्यार्थ्यांसाठी महाराष्ट्र शासनाच्या उच्च शिक्षण संचालनालयाने (DHE) 'शासकीय विद्यानिकेतन शिष्यवृत्ती' ही योजना सुरू केली आहे.

गुणी विद्यार्थ्यांना आर्थिक कारणांमुळे आपले उच्च शिक्षण (दहावी किंवा बारावी नंतरचे) अर्धवट सोडावे लागू नये, यासाठी त्यांना आर्थिक सहाय्य आणि प्रोत्साहन देणे हा या योजनेचा मुख्य उद्देश आहे.

या योजनेची सविस्तर माहिती खालीलप्रमाणे आहे:

आर्थिक फायदे (Benefits) 

(शासन निर्णय दिनांक ०२.०९.१९८६ नुसार)

• लाभार्थी: ही योजना सर्व प्रवर्गातील (All Categories) विद्यार्थ्यांसाठी उपलब्ध आहे (केवळ पदवीपूर्व / UG अभ्यासक्रमासाठी).
• अकरावी आणि बारावीसाठी (11th & 12th): पात्र विद्यार्थ्यांना दरमहा १००/- रुपये शिष्यवृत्ती दिली जाते.
• बारावी नंतरच्या शिक्षणासाठी (After 12th): दरमहा १००/- रुपये शिष्यवृत्ती दिली जाते.
• निवड प्रक्रिया: विद्यार्थ्यांची निवड ही पूर्णपणे गुणवत्तेच्या (Merit Basis) आधारावर केली जाते.

पात्रतेचे निकष (Eligibility Criteria) 

१. विद्यार्थ्याने दहावीची (10th) परीक्षा किमान ६० टक्के गुणांसह उत्तीर्ण केलेली असावी. 

२. सर्वांत महत्त्वाची अट: विद्यार्थ्याने आपली दहावीची परीक्षा केवळ राज्य शासकीय विद्यानिकेतन (State Government Vidyaniketan) मधूनच उत्तीर्ण केलेली असणे सक्तीचे आहे. (इतर शाळांमधील विद्यार्थी या योजनेस पात्र नाहीत). 

३. अर्जदार विद्यार्थी हा महाराष्ट्र राज्याचा कायमस्वरूपी रहिवासी (Domicile) असावा. 

४. ही योजना केवळ महाराष्ट्रात शिक्षण घेणाऱ्या विद्यार्थ्यांसाठी आहे. महाराष्ट्राबाहेर शिक्षण घेणारे विद्यार्थी या योजनेसाठी अर्ज करू शकत नाहीत.

आवश्यक कागदपत्रे (Required Documents) 

अर्जासोबत खालील कागदपत्रे स्कॅन करून जोडणे आवश्यक आहे:

• मागील वर्षाचे शैक्षणिक गुणपत्रक (Previous Year Marksheet).
• शासकीय विद्यानिकेतन मधून शिक्षण घेतल्याचे पात्रता पत्र / पुरावा.
• सध्या ज्या मान्यताप्राप्त महाविद्यालयात प्रवेश घेतला आहे, त्या महाविद्यालयाचे बोनाफाईड किंवा प्रामाणिक प्रमाणपत्र.
• महाराष्ट्र राज्याचे रहिवासी प्रमाणपत्र (Domicile Certificate).

अर्ज प्रक्रिया आणि कालावधी या शिष्यवृत्तीचा लाभ मिळवण्यासाठी पात्र विद्यार्थ्यांनी नोंदणीकृत MahaID चा वापर करून महाडीबीटी (MahaDBT) पोर्टलवर ऑनलाइन अर्ज सादर करणे आवश्यक आहे. हा अर्ज उच्च शिक्षण संचालनालयाकडून मंजूर होण्यासाठी साधारणपणे ३० कामाचे दिवस (Working Days) लागतात. (सध्या या योजनेसाठी कोणतेही नूतनीकरण/Renewal धोरण लागू नाही, म्हणजेच नव्याने अर्ज करणे आवश्यक असते).